Το εξάρθρημα ώμου αποτελεί μία από τις συχνότερες κακώσεις του μυοσκελετικού συστήματος και εμφανίζεται όταν η κεφαλή του βραχιονίου οστού βγαίνει έξω από την ωμογλήνη, δηλαδή από τη φυσιολογική θέση της άρθρωσης.

Ο ώμος είναι η πιο ευκίνητη άρθρωση του σώματος, γεγονός που του επιτρέπει μεγάλο εύρος κινήσεων αλλά ταυτόχρονα τον καθιστά πιο επιρρεπή σε εξαρθρήματα και τραυματισμούς.

Το εξάρθρημα μπορεί να προκαλέσει έντονο πόνο, αδυναμία κίνησης και αίσθημα αστάθειας, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να συνοδεύεται από βλάβες σε συνδέσμους, τένοντες ή νεύρα.

Πώς προκαλείται το εξάρθρημα ώμου;

Το εξάρθρημα συνήθως προκαλείται μετά από:

• Πτώση πάνω στο χέρι ή στον ώμο
• Αθλητικό τραυματισμό
• Απότομη κίνηση ή σύγκρουση
• Τροχαίο ατύχημα
• Έντονη καταπόνηση της άρθρωσης

Αθλήματα επαφής ή δραστηριότητες με κινήσεις πάνω από το επίπεδο του ώμου αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο.

Ποια είναι τα συμπτώματα;

Το εξάρθρημα ώμου εμφανίζεται συνήθως αιφνίδια και συνοδεύεται από χαρακτηριστικά συμπτώματα:

• Έντονο πόνο στον ώμο
• Παραμόρφωση της άρθρωσης
• Αδυναμία κίνησης του χεριού
• Αίσθημα ότι ο ώμος “βγήκε”
• Οίδημα και ευαισθησία
• Μούδιασμα ή αδυναμία σε ορισμένες περιπτώσεις

Ο ασθενής συνήθως κρατά το χέρι σε συγκεκριμένη θέση για να μειώσει τον πόνο.

Τύποι εξαρθρήματος ώμου

Πρόσθιο εξάρθρημα

Η πιο συχνή μορφή. Η κεφαλή του βραχιονίου μετατοπίζεται προς τα εμπρός.

Οπίσθιο εξάρθρημα

Πιο σπάνιο και συνήθως σχετίζεται με ειδικούς μηχανισμούς τραυματισμού.

Υποτροπιάζον εξάρθρημα

Σε ορισμένους ασθενείς, ιδιαίτερα νεαρής ηλικίας, το εξάρθρημα μπορεί να επαναλαμβάνεται λόγω αστάθειας της άρθρωσης.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση βασίζεται σε:

• Κλινική εξέταση
• Ακτινογραφίες ώμου
• Μαγνητική τομογραφία όταν χρειάζεται

Οι απεικονιστικές εξετάσεις βοηθούν στον εντοπισμό πιθανών συνοδών βλαβών, όπως:

• Ρήξη επιχείλιου χόνδρου
• Βλάβες συνδέσμων
• Κακώσεις τενόντων
• Οστικές βλάβες
• Άμεση αντιμετώπιση

Το εξάρθρημα ώμου χρειάζεται άμεση ιατρική αντιμετώπιση.

Ανάταξη του ώμου

Ο ώμος επανατοποθετείται στη φυσιολογική του θέση από εξειδικευμένο ιατρό.

Δεν πρέπει ποτέ να επιχειρείται ανάταξη χωρίς ιατρική καθοδήγηση.

Ακινητοποίηση

Μετά την ανάταξη, χρησιμοποιείται ειδικός νάρθηκας ή φάκελος ανάρτησης για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.

Φαρμακευτική αγωγή

Αναλγητικά και αντιφλεγμονώδη βοηθούν στην αντιμετώπιση του πόνου.

Η σημασία της φυσικοθεραπείας

Η σωστή αποκατάσταση είναι ιδιαίτερα σημαντική ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος υποτροπής.

Η φυσικοθεραπεία στοχεύει:

• Στην ενδυνάμωση των μυών του ώμου
• Στη βελτίωση σταθερότητας
• Στην επαναφορά κινητικότητας
• Στην ασφαλή επιστροφή στις δραστηριότητες

Πότε χρειάζεται χειρουργείο;

Η χειρουργική αντιμετώπιση μπορεί να προταθεί όταν:

• Υπάρχουν επαναλαμβανόμενα εξαρθρήματα
• Παραμένει αστάθεια στον ώμο
• Υπάρχουν σημαντικές βλάβες στους συνδέσμους ή στον επιχείλιο χόνδρο
• Ο ασθενής είναι νεαρής ηλικίας και αθλητικά δραστήριος

Οι σύγχρονες αρθροσκοπικές τεχνικές επιτρέπουν:

• Σταθεροποίηση της άρθρωσης
• Αποκατάσταση των βλαβών
• Μικρές τομές
• Ταχύτερη αποκατάσταση

Μπορεί να προληφθεί;

Η πρόληψη περιλαμβάνει:

• Σωστή μυϊκή ενδυνάμωση
• Καλή προθέρμανση πριν την άσκηση
• Αποφυγή υπερβολικής καταπόνησης
• Έγκαιρη αντιμετώπιση προηγούμενων τραυματισμών
• Εξειδικευμένο πρόγραμμα αποκατάστασης μετά από πρώτο εξάρθρημα

Η σημασία της σωστής θεραπείας

Το εξάρθρημα ώμου δεν πρέπει να υποτιμάται, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από αστάθεια ή επαναλαμβανόμενα επεισόδια. Η σωστή διάγνωση και εξατομικευμένη θεραπεία συμβάλλουν στη διατήρηση της λειτουργικότητας του ώμου και στην αποφυγή μελλοντικών επιπλοκών.

Ο ορθοπαιδικός χειρουργός – τραυματολόγος Massimiliano Mavilla εξειδικεύεται στις παθήσεις και κακώσεις ώμου, εφαρμόζοντας σύγχρονες συντηρητικές και αρθροσκοπικές θεραπευτικές τεχνικές με στόχο την ασφαλή αποκατάσταση κάθε ασθενούς.